انطباق: دونالد ترامپ در گفتوگو با برنامه «فاکس اند فرندز» گفت: «ما داریم تنگه را در اختیار میگیریم. آنها چیزی ندارند. هیچ چیز ندارند!» ترامپ افزود: آمریکا تاکنون «بیهیچ چشمداشتی» از آن محافظت کرده، اما از این پس کشورهای ثروتمند هزینه آن را پرداخت خواهند کرد. او گفت: «قرار است برای حفاظت از آن پول دریافت کنیم. پول زیادی، اما فقط میخواهیم بابت انجام همه این کارها و به خطر انداختن نیروهایمان، هزینههایمان جبران شود».
اظهارات رئیسجمهور آمریکا پس از حملات متقابل ایالات متحده و ایران مطرح شد؛ حملاتی در ابعادی که از زمان آتشبس اردیبهشتماه در مناقشهٔ خاورمیانه بیسابقه بوده و تردیدها درباره تلاشها برای پایان دائمی جنگی را که کشتیرانی از تنگه را متوقف کرده، افزایش داده است.
درگیریهای هفته گذشته بر این مسیر حیاتی تجارت انرژی متمرکز بوده؛ مسیری که کنترل آن یکی از محورهای اصلی اختلاف میان واشینگتن و تهران است. ترامپ در مصاحبه امروز خود از تاکتیکهای مذاکرهکنندگان ایرانی که به دنبال تغییر مفاد توافقشده در ساعات طولانی مذاکرات آخر هفته بودند، انتقاد کرد و گفت: «ما داریم تنگه را در اختیار میگیریم. آنها چیزی ندارند. هیچ چیز ندارند» و افزود: «دیروز یک نشست ۱۱ ساعته داشتند… و همهچیز دیروز مورد توافق قرار گرفت. اما از اتاق که بیرون رفتند، دوباره تماس گرفتند و گفتند باید چند تغییر اعمال شود»؛ بدون آنکه توضیح دهد این تغییرات چه بوده است.
گفتنی اینکه امروز سخنگوی وزارت خارجه ایران گفت دولت با میانجیهایی از قطر، پاکستان و عمان در تماس است تا از تشدید جنگ جلوگیری کند. دیروز سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرده بود که تنگه هرمز «بسته» است، اما آمریکا تأکید دارد این آبراه به روی تردد دریایی باز است و تحت کنترل ایران نیست.
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، امروز دوشنبه با بیان اینکه تفاهمنامه اسلامآباد «وارد مرحله بحران شده»، آمریکا را به «نقض مستمر» این تفاهمنامه و «مثله» کردن آن متهم کرد. اسماعیل بقایی، گفت: بند پنجم این تفاهمنامه درباره تنگه هرمز «تفسیرپذیر نیست» و آمریکا نمیتواند بر اساس برداشت خود درباره آن تصمیمگیری کند. او در نشست خبری هفتگیاش که ساعاتی پس از دور تازه تبادل آتش میان ایران و آمریکا انجام میشد با این حال اشارهای درباره تداوم یا پایان یافته قلمداد شدن این تفاهمنامه از سوی ایران نکرد. دونالد ترامپ، هفته گذشته توافق آتشبس این کشور با ایران را پایان یافته خوانده بود. او همچنین درباره سفر اخیر عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران به عمان گفت: رایزنیهای ایران با عمان در مسقط «صرفاً درباره تنگه هرمز» بوده و قرار نبوده موضوع دیگری در این گفتوگوها مطرح شود. ایالات متحده میگوید تهران بهرغم توافق در زمینه تنگه هرمز، امنیت این آبراه استراتژیک را به خطر انداخته است.
اظهارات فرمانده سنتکام
فرمانده پیشین ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، در گفتوگو با برنامه «فیس د نیشن» شبکه سیبیاس گفت نیروهای نظامی آمریکا «بدون تردید توانایی در دست گرفتن کنترل تنگه هرمز را دارند، اگر رئیسجمهور تصمیم بگیرد چنین اقدامی انجام شود.»
ژنرال بازنشسته فرانک مککنزی، این اظهارات را پس از آن مطرح کرد که ایران تنگه هرمز را بسته اعلام کرد و به یک کشتی تجاری حمله شد؛ رویدادهایی که به تبادل دوباره آتش میان آمریکا و ایران انجامید. این ژنرال بازنشسته همچنین طرح تصرف جزیره خارک برای به دست آوردن امتیاز قابل توجه در مذاکرات با تهران برای باز نگهداشتن تنگه هرمز را در گفتگو با شبکه سیبیاس طرح کرد.
او گفت در اختیار گرفتن کنترل تنگه هرمز مستلزم استقرار کشتیهای آمریکایی در این آبراه باریک خواهد بود و افزود: «نیروی دریایی آمریکا علاقهای به انجام چنین کاری ندارد، اما در اجرای آن بسیار توانمند است.» فرمانده پیشین سنتکام همچنین گفت در حالی که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، به دنبال دستیابی به یک راهحل دیپلماتیک با ایران است، رهبران جمهوری اسلامی معمولا به «فشار نظامی و فشار حداکثری» واکنش نشان میدهند. او افزود: «اگر میخواهید از ایران امتیاز بگیرید، باید مستقیما بر حکومت فشار وارد کنید و این فشار باید به گونهای باشد که از نگاه آنها جنبه حیاتی و وجودی پیدا کند.»
